Nhận lương hưu hàng tháng hay lãnh "một cục"?

Với chính sách lương hưu có nhiều thay đổi sau năm 2018, nhiều người nghỉ việc hay chuẩn bị về hưu băn khoăn nên duy trì nhận lương hưu hàng tháng hay nhận… một lần.

Người lao động nhận lương hưu một lần tại Bưu điện tỉnh (Ảnh minh họa). Ảnh P.Liễu

Tùy theo thời gian đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) cũng như tình trạng sức khỏe hiện thời, người nhận lương hưu có thể chọn một trong 2 phương án trên. Tuy nhiên, theo khuyến cáo của cơ quan BHXH, chọn phương án nhận hàng tháng sẽ bảo đảm hơn cho cuộc sống tuổi già.

Băn khoăn đôi ngả…
Chuẩn bị nghỉ chế độ, bà Trần Thị Khoa (54 tuổi, phường Trung Dũng, TP.Biên Hòa), nhân viên văn phòng cơ quan nhà nước cấp tỉnh, rất băn khoăn không biết nên chọn phương án nhận lương hưu hàng tháng hay lãnh “một cục” như bạn bè khuyên.
Trường hợp của bà Khoa, năm 2018 về hưu đúng tuổi, thời gian đóng BHXH của bà chỉ có 19 năm 4 tháng nên muốn nhận lương hưu hàng tháng, bà phải đóng BHXH tự nguyện thêm 8 tháng nữa, còn nếu lãnh “một cục” thì được khoảng 120 triệu đồng.
Bà Khoa nói: “Bạn bè khuyên mỗi người mỗi kiểu. Người thì nói nên lãnh một lần để có số tiền khá lớn, muốn làm gì thì làm, chứ giờ già cả bệnh tật nhiều, chưa kể những bất trắc đột ngột trong cuộc sống, thậm chí có người mới lãnh lương hưu được mấy tháng đã chết; người khác lại cho rằng nhận lương hưu hàng tháng vẫn là căn bản, không phải nhờ vả con cái, yên tâm hơn”. Tuy nhiên, bà Khoa vẫn nghiêng về phương án đóng thêm 8 tháng để nhận lương hưu hàng tháng.
Còn trường hợp ông Nguyễn An Linh (phường Tân Phong, TP.Biên Hòa), giáo viên THPT quyết định nhận “một cục” khi về hưu. Ông Linh cho biết tổng số tiền BHXH ông nhận được khoảng 180 triệu đồng, nếu đem gửi ngân hàng cùng với số tiền tích cóp được là khoảng 400 triệu đồng.
Sau đó, ông Linh tham gia bảo hiểm nhân thọ của Dai-Ichi mệnh giá 200 triệu đồng trong thời gian 15 năm. Mỗi quý, ông rút lãi của ngân hàng để “nuôi” bảo hiểm thì vẫn đủ sống. Ông Linh tính toán, nếu vẫn sống đến đáo hạn hợp đồng với Dai-Ichi vào năm ông 76 tuổi thì ông nhận được 200 triệu đồng gốc và 60 triệu đồng lãi; còn chết trước khi đáo hạn, gia đình ông nhận ngay “một cục” 260 triệu đồng. Như vậy, ông vẫn bảo toàn được “vốn” lương hưu đã nhận, mà còn nuôi được tiền bảo hiểm nhân thọ từ lãi.
Theo thống kê của BHXH Việt Nam, năm 2016 cả nước có 600 ngàn người trong điều kiện được hưởng lương hưu hàng tháng, nhưng yêu cầu được thanh toán nhận “một cục”.

Đường nào lợi hơn?
Lý do nhiều người lao động chọn nhận thanh toán lương hưu một lần là vì sợ rủi ro, trượt giá; thậm chí khi chết sẽ mất hết quyền lợi. Do đó, nhiều người muốn cầm đủ số tiền trong tay cho chắc ăn. Một số người còn cho rằng lương hưu thấp, đời sống khó khăn, muốn lấy “một cục” để làm vốn buôn bán. Song, sẽ có bất trắc nếu một khi làm ăn thất bại, tiền tích lũy bao nhiêu năm đóng BHXH bị mất, cuộc sống về già trở nên bấp bênh vì không còn thu nhập nào khác.
Theo Phó giám đốc BHXH tỉnh Lê Ngọc Mai, nhận lương hưu hàng tháng hay “một cục” tùy theo nhu cầu của người lao động. Quy định tại điều 60 của Luật BHXH năm 2014 sẽ giúp người lao động hưởng nhiều quyền lợi hơn nhằm khuyến khích người lao động bảo lưu, tích lũy thời gian đã đóng BHXH để có thể hưởng lương hưu theo quy định thay vì nhận BHXH một lần.
Bà Mai cũng khuyến cáo, người lao động cần cân nhắc trước khi quyết định thanh toán BHXH một lần. Bởi nếu chọn nhận lương hưu hàng tháng, cuộc sống ổn định hơn, hưởng nhiều chế độ đi kèm hơn như lương hưu tăng khi lương cơ bản tăng, cấp miễn phí thẻ BHYT, chế độ tử tuất, mai táng…
Theo phân tích của bà Mai, người lao động chịu nhiều thiệt thòi khi hưởng BHXH một lần. Bởi hiện nay theo quy định của pháp luật, tổng mức đóng bảo hiểm hưu trí là 22% mức tiền lương tháng, trong đó người lao động đóng 8% và người sử dụng lao động đóng 14%. Nghĩa là tổng mức đóng vào quỹ BHXH hàng năm bằng 2,64 tháng lương, nhưng nếu hưởng một lần thì chỉ được thanh toán bằng 2 tháng lương làm căn cứ đóng BHXH cho 1 năm tham gia BHXH. Như vậy, người lao động mất đi 0,64 tháng lương mỗi năm.

Theo khoản 1, điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội 2014, đối tượng được hưởng BHXH một lần là người đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định mà chưa đủ 20 năm đóng BHXH, nhưng không tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện; người đi nước ngoài để định cư, người mắc bệnh nan y, hiểm nghèo, bộ đội phục viên, xuất ngũ, thôi việc mà không đủ điều kiện hưởng lương hưu theo quy định.

Phương Liễu - baodongnai